گربهها ذاتاً خوابالو هستند. یک گربه بالغ سالم معمولاً حدود ۱۲ تا ۱۶ ساعت از شبانهروز رو میخوابند، بچهگربهها میتوانند تا ۱۸–۲۰ ساعت در روز چرت بزنن و گربههای سالمند هم خیلی وقتها بالای ۱۶ ساعت استراحت میکنن. به طور کلی گربهها شکارچیان کمینگرن؛ یعنی باید بیشتر روز رو انرژی ذخیره کنن تا وقت شکار، کامل هوشیار باشن. پس اگر گربهتون زیاد میخوابد اما بعد از بیدار شدن با اشتها غذا میخورد، سرحال راه میرود، به صدا و حرکت شما واکنش نشون میدهد ، خیلی احتمال دارد این خواب زیاد، کاملاً طبیعی و مطابق غریزهاش باشد.
موضوع وقتی نگرانکننده میشود که الگوی همیشگی خواب گربهتون عوض شود. مثلا قبلاً حدود ۱۳ ساعت در روز میخوابیده، اما الان احساس میکنید علاوه بر خواب زیاد، علائمی مثل بیاشتهایی، کاهش وزن، استفراغ، اسهال، تب، نفس کشیدن غیرطبیعی، بیعلاقگی به بازی، پنهان شدن یا واکنش کم به محیط هم به همراه دارد.این میتواند ناشی از مشکل داخلی مثل عفونت، کمخونی، بیماری کلیوی، دیابت یا درد باشد.هر تغییری که ناگهانی باشد و بیش از ۲۴ تا ۴۸ ساعت طول بکشد،باید با دامپزشک مطرح کنید.
طبق گفته سایت PetMD، میزان خواب در گربهها از یک حیوان به حیوان دیگر فرق میکند و عواملی مثل سن، نژاد، رژیم غذایی، سبک زندگی، میزان تحرک و حتی شرایط روحی روی آن اثر میگذارند. بعضی گربهها ذاتاً آرامترند، بعضیها در خانههای کمتحرک زندگی میکنند و بعضی دیگر بهخاطر کمبود بازی و تحریک ذهنی، بخش بیشتری از روز را در خواب و چرت میگذرانند. دلایل زیاد خوابیدن گربه شامل موارد زیر است:
| دلایل رفتاری و طبیعی | دلایل جسمی و پزشکی |
|---|---|
| چرتهای کوتاه و مکرر (Catnaps) | بیماریهای زمینهای (کلیه، تیروئید و…) |
| ذخیره انرژی برای شکار | آسیبدیدگی و جراحت |
| ساعت بیولوژیک (گرگومیشفعال) | درد یا مشکلات مفصلی (آرتروز) |
| بیحوصلگی و کمبود اسباببازی | عفونت یا التهاب سیستم ایمنی |
| استرس و اضطراب محیطی | افزایش سن |
| سبک زندگی کمتحرک | تفاوتهای نژادی و فردی |
این چرتها معمولاً حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه طول میکشند. در ظاهر ممکنه اینطور به نظر برسد که گربه ساعتها خوابیده، اما در واقع حالتی بین خواب و بیداری است. این حالت به گربه کمک میکند که هم بدن گربه ریکاوری شود و هم نسبت به محیط اطراف هوشیار بماند. کوچکترین صدا، حرکت یا تغییر در محیط، ممکنه منجر به هوشیاری و واکنش گربه شود.
گربهها حتی اگر در خانه زندگی کنند، هنوز بخش زیادی از رفتارهای غریزی خود را حفظ کردهاند. دویدن ناگهانی، پریدن روی ارتفاع، تعقیب اسباببازی، کمین کردن و کنجکاوی دائمی، همه نیازمند صرف انرژی هستند. گربهها بعد از بازی، کشف محیط یا هر فعالیتی که شبیه شکار باشد، برای یه دست آوردن مجدد انرژی به استراحت نیاز دارند. بنابراین ممکنه بعد از یک دوره فعالیت کوتاه، دوباره بخوابند.
گربهها موجوداتی گرگومیش فعال هستند؛ یعنی لکثرا در ساعات اولیه صبح و نزدیک غروب بیشترین فعالیت را دارند. بعضی از گربهها نیمهشب بازی میکنند، از پنجره بیرون را نگاه میکنند یا در خانه راه میروند و بعد صبح دوباره وارد فاز استراحت میشوند.
بعضی از گربهها زمانی که سرگرمی کافی ندارند، برای پر کردن زمان، بیشتر میخوابند. این موضوع بهویژه در گربههای خانگی که محیط یکنواخت، فضای کم یا اسباببازی محدود دارند، بیشتر دیده میشود. همچنین بیحوصلگی میتواند به شکل میو میوی زیاد، خرابکاری، لیسیدن افراطی بدن یا رفتارهای تکراری هم دیده شود. برای حل این مشکل استفاده از اسکرچر و اسباببازی و جای خواب های کنار شیشه میتواند کمککننده باشد.
گربهها برخلاف ظاهر آرامشان، به شدت به تغییرات محیطی حساساند که این حالت با تغییر در الگوی خواب خودش را نشان میدهد.این استرس میتواند ناشی از چیزهایی بهظاهر ساده باشد؛ مثل تغییر ساعت غذا، ورود حیوان یا عضو جدید به خانه، جابهجایی وسایل، سر و صدای زیاد، مهمان، اسبابکشی . در این شرایط، ایجاد فضای امن و کاهش محرکهای استرسزا اطراف گربه میتواند در بهبود وضعیت گربه کمک باشد.
بیماریهایی نظیر پرکاری تیروئید، دیابت، مشکلات کلیوی، قلبی، کبدی یا حتی سرطان میتوانند سطح انرژی گربه را بهشدت کاهش دهند. همچنین اگر گربهی شما با یک عفونت، التهاب یا زخم داخلی درگیر باشد، سیستم ایمنی گربه انرژی زیادی صرف مبارزه با عامل بیماریزا میکند؛ در نتیجه گربه بهطور غریزی گوشهگیرتر شده و زمان بیشتری را به خوابیدن اختصاص میدهد.
گربهها ذاتاً پرتحرک و پر جنب و جوش اند؛ همین بالا و پایین پریدن و فعالیتهای روزانه، گاهی باعث کشیدگی عضلات، آسیب به مفاصل یا زخمهای پنهانی میشود. در این شرایط گربه بهصورت غریزی برای کاهش درد و کمک به ترمیم خودش، بیشتر میخوابد و تمایلی به حرکت ندارد.این موضوع به ویژه در گربههای مسن که احتمال درگیری با آرتروز یا درد مفاصل در آنها بیشتر است، اهمیت زیادی دارد.
اگر میخواهید گربه شادابتر و فعالتر داشته باشید، باید هم به نیاز طبیعی آنها برای استراحت توجه کنید و هم فرصت کافی برای تحرک، بازی و درگیری ذهنی فراهم کنید. کمبود فعالیت میتواند به اضافهوزن، بیحوصلگی، استرس و حتی مشکلات رفتاری منجر شود، بنابراین ایجاد یک برنامه روزانه متعادل برای آنها اهمیت زیادی دارد.
